Manastir Matejče

Jedna od najvećih srpskih svetinja je manastir Matejče (ili Matejić ili Matejič) koji se nalazi u blizini Kumanova, na obroncima Skopske Crne Gore. 

Na žalost, mi današnji Srbi smo zaboravili da je ovde reč o južnoj Srbiji i delovima prirodne Srbije u kojima Srbi žive od pamtiveka. Da ne pominjem da je na tom prostoru od Srba stvoren narod koji je uzeo ime grčke geografske oblasti Makedonije i kome je Srbin Blaže Koneski (Blagoje Ljamević) stvorio jezik 1945. godine.

I tako ovaj Nemanjićki manastir nije više na teritoriji Srbije. Od 1967. godine on, zajedno sa svim srpskim manastirima na prostoru Stare Srbije nije u sastavu Srpske Pravoslavne Crkve, već su ga Titovi komunisti predali kanonski nepriznatoj i raskolničkoj MPC.

Istorija ovog manastira je veoma interesantna. Podignut je još u 11. veku, a zanimljivo je da su u manastirskoj crkvi, posvećenoj Roždestvu Presvete Bogorodice, očuvani pojedini natpisi na grčkom jeziku još iz vremena romejskog cara Isaka Komnena (1057-1059).

U istorijskim izvorima, prvo pominjanje ovog manastira imamo u jednoj hrisovulji srpskog kralja Milutina (1282-1321) iz 1300. godine, koji je i njegov ktitor. 

Sredinom 14. veka, car Dušan Silni (1331-1355) počinje temeljnu obnovu manastira. Još u njegovo vreme, ovaj manastir postaje centar duhovnosti u srpskoj srednjovekovnoj državi. Po izvorima vidimo da su car Dušan i carica Jelena često boravili u njemu često boravili u njemu i da su se održavali razni srpski sabori i zborovi.

Dušanov sin, srpski car Uroš (1355-1371) i supruga Ana su završili temeljnu obnovu manastira oko 1357. godine, posle čega je on postao zadužbina cara Uroša. Tada je manastir dobio svoj današnji oblik.

Nakon dolaska Turaka, manastir Matejče je rušen i paljen nekoliko puta. Sa manastirske crkve je u 18. veku skinut olovni krov koji je iskorišćen za pokrivanje novoizgrađene Eski džamije u Kumanovu, čime je ubrzan proces njegovog propadanja. I tako je ova zadužbina kralja Milutina puna dva veka bila bez krova i trpela velika oštećenja. 

Nakon oslobođenja 1918. godine, manastirska crkva je obnovljena 1934. pod pokroviteljstvom kralja Aleksandra Karađorđevića.

Od otimanja manastira 1967. godine od strane Titovih makedomana, u njemu nema monaha, a manastir je ostavljen zubu vremena.

Tokom albanske pobune 2001. godine, ovaj manastir je bio baza komande makedonskog ogranka terorističke OVK, koja je u manastirskoj Crkvi obrazovala svoj glavni štab. Sam manastir je ozbiljno stradao u tim sukobima i pretrpeo teška oštećenja.

Kao i svi najpoznatiji srpski manastiri na području Severne Makedonije, i manastir Matejče je danas zaključan, a pritom je i ruiniran i teško oštećen. O njemu niko ne brine i zastrašujuće je to što država Srbija ništa ne čini po tom pitanju. Manastir se jedino može obići ukoliko nađete osobu koja ima ključ i može da vas pusti u svetinju.

Zapratite nas i na socijalnim mrežama:

Fejsbuk

Instagram

Tviter

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *